Hướng dẫn sử dụng vòi rồng cứu hỏa đúng cách và an toàn

Mục đích sử dụng

Biểu mẫu "Hướng dẫn sử dụng vòi rồng cứu hỏa" được thiết kế nhằm cung cấp quy trình thao tác chuẩn cho nhân viên và người lao động khi có sự cố cháy nổ xảy ra. Mục đích chính là giúp người sử dụng nắm rõ từng bước từ lấy dây, lắp khớp nối, kéo dây đến vận hành máy bơm nước một cách an toàn và hiệu quả. Tài liệu này đặc biệt quan trọng trong công tác phòng cháy chữa cháy tại các nhà máy, khu công nghiệp, tòa nhà và những nơi có trang bị hệ thống vòi rồng cứu hỏa. Việc tuân thủ đúng hướng dẫn sẽ giúp giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản khi hỏa hoạn xảy ra.

Ai điền và khi nào

Biểu mẫu này không phải là một văn bản cần điền thông tin cá nhân, mà là tài liệu hướng dẫn kỹ thuật dành cho tất cả nhân viên, đặc biệt là đội phòng cháy chữa cháy cơ sở và những người được phân công trực tiếp xử lý tình huống cháy. Nhân viên mới cần đọc và thực hành theo hướng dẫn này ngay từ buổi đào tạo đầu tiên về an toàn lao động. Ngoài ra, tài liệu này cũng được sử dụng trong các buổi diễn tập phòng cháy định kỳ hàng quý hoặc trước khi vận hành thử hệ thống vòi rồng. Bất kỳ ai có nhiệm vụ cầm vòi hoặc vận hành máy bơm đều phải thuộc lòng quy trình này trước khi tham gia chữa cháy thực tế.

Hướng dẫn điền từng mục

1. Bước 1 – Mang cuộn dây từ hộp ra sân: Khi có báo cháy, người thao tác phải nhanh chóng mở hộp đựng vòi rồng, kéo toàn bộ cuộn dây ra khỏi hộp và đưa ra khu vực sân hoặc không gian thoáng. Không được kéo lê dây trên mặt đất gồ ghề vì dễ làm hỏng lớp vỏ bọc.
2. Bước 2 – Lắp đầu vòi bơm vào khớp nối của dây cứu hỏa: Sau khi trải dây thẳng, tiến hành lắp đầu vòi bơm (đầu phun) vào khớp nối nhanh trên dây. Cần vặn chặt tay để đảm bảo không bị rò rỉ nước khi có áp lực.
3. Bước 3 – Kéo dây và lắp khớp nối thứ hai: Kéo toàn bộ cuộn dây cứu hỏa ra xa, đảm bảo dây không bị gấp khúc hoặc xoắn. Sau đó lắp đầu khớp còn lại của dây vào khớp nối của dây cứu hỏa thứ hai (nếu cần nối dài) hoặc vào đầu ra của máy bơm.
4. Bước 4 – Cầm vòi và tư thế phun: Một người ra phía trước cầm đầu vòi bơm bằng hai tay thật chắc. Tỳ vòi nước vào điểm tựa gần nhất (tường, gốc cây, thùng xe) để giữ ổn định. Đầu vòi hơi hướng lên trên, về phía đám cháy, không được hướng trực tiếp vào người.
5. Bước 5 – Chạy máy bơm nước: Mở van khóa nhiên liệu, bật công tắc máy, mở ga nhỏ. Ấn nút đề cho đến khi nổ máy. Nếu bình ắc-qui yếu, dùng dây kéo để giật máy nổ bằng tay. Khi máy nổ bình thường, kéo ga lên ½, kéo cần bơm nước. Khi thấy nước đã được bơm lên, trả cần kéo bơm về vị trí bình thường. Kiểm tra nước giải nhiệt thường xuyên để bảo vệ máy.
6. Chú ý – Hỗ trợ người cầm vòi: Trong suốt quá trình sử dụng vòi rồng, luôn phải có người thứ hai đứng phía sau hỗ trợ người cầm vòi. Người hỗ trợ giúp giữ dây, điều chỉnh hướng và đỡ lực giật khi áp lực nước lớn.

Lưu ý quan trọng

• Luôn kiểm tra tình trạng dây cứu hỏa trước khi sử dụng: không có vết rách, thủng hoặc mối nối hở.
• Không được để dây bị gấp khúc hoặc xoắn vì sẽ làm giảm áp lực nước và gây nguy hiểm khi phun.
• Người cầm vòi phải đứng vững, hai chân rộng bằng vai, luôn giữ đầu vòi hướng lên trên một góc khoảng 30 độ để nước bắn xa và bao phủ đám cháy tốt hơn.
• Khi vận hành máy bơm, phải kiểm tra mức nước giải nhiệt trước khi khởi động và theo dõi liên tục trong quá trình chạy để tránh máy quá nhiệt.
• Sau khi chữa cháy xong, phải xả hết nước trong dây, cuộn gọn và cất vào hộp đúng quy định để sẵn sàng cho lần sử dụng tiếp theo.

Lỗi thường gặp

• Không kiểm tra khớp nối trước khi lắp, dẫn đến nước phun ngược hoặc rò rỉ tại mối nối, làm giảm áp lực và gây ướt người thao tác.
• Kéo dây quá nhanh và để dây bị xoắn, gấp khúc khiến nước không thể chảy qua, mất thời gian gỡ rối trong lúc khẩn cấp.
• Người cầm vòi chỉ dùng một tay hoặc không tỳ vòi vào điểm tựa, dễ bị lực nước đẩy ngã, gây mất kiểm soát hướng phun.
• Không có người thứ hai hỗ trợ phía sau, khiến người cầm vòi bị cuốn theo dây hoặc không thể điều chỉnh hướng kịp thời khi đám cháy lan rộng.
• Vận hành máy bơm mà quên mở van nhiên liệu hoặc không kéo ga đúng mức, dẫn đến máy không nổ hoặc nổ yếu, không đủ áp lực bơm nước lên vòi.
• Không kiểm tra nước giải nhiệt trong quá trình máy chạy, dễ gây cháy máy bơm, làm hỏng thiết bị và mất khả năng chữa cháy giữa chừng.