Chỉ thị 4-BYT/CT năm 1984 về việc khám, chữa bệnh tư do Bộ Y Tế ban hành

CHỈ THỊ

VỀ VIỆC KHÁM, CHỮA BỆNH TƯ

Dưới chế độ xã hội chủ nghĩa, Nhà nước chịu trách nhiệm bảo vệ sức khoẻ cho nhân dân và quản lý toàn bộ sự hoạt động trong lĩnh vực y và dược. Người cán bộ y tế có nhiệm vụ toàn tâm toàn ý phục vụ sức khoẻ nhân dân. Mọi quan hệ tiền bạc giữa thầy thuốc với người bệnh đều không phù hợp với đạo đức người cán bộ y tế xã hội chủ nghĩa. Xuất phát từ tinh thần đó Bộ Y tế không chủ trương khám chữa bệnh tư. Song, sau ngày 30-4-1975, xuất phát từ đời sống của một số bác sĩ vùng mới giải phóng, và căn cứ vào Nghị quyết 6 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, các Quyết định số 25-CP, 26-CP, 64-CP của Hội đồng Chính phủ Bộ Y tế đã ra Thông tư số 14-BYT/TT ngày 20-8-1980 hướng dẫn và quy định đối tượng đăng ký hành nghề trong lĩnh vực y và dược: ngày 31-3-1982, Bộ Y tế đã ra Thông báo số 3456-BYT/CB về việc "tăng cường quản lý các hoạt động khám chữa bệnh tư". Từ đó đến nay, các quy định đó đã không được nghiêm chỉnh thi hành.

Qua phản ánh của nhân dân và các đoàn thể những thầy thuốc khám chữa bệnh tư hoạt động trái phép phát triển ngày càng nhiều. Chủ yếu là các tỉnh phía Nam, nhất là thành phố Hồ Chí Minh. Nhiều phòng mạch tư, phòng khám chữa bệnh tư, không được đăng ký hành nghề, vẫn ngang nhiên hoạt đông. Nhiều thầy thuốc hoạt động lén lút. Có nơi Sở Y tế cho phép cán bộ y tế đang công tác tại các cơ quan y tế nhà nước; được phép khám chữa bệnh kê đơn tập thể ngoài giờ, làm ăn dưới hình thức tập thể, nhưng không tôn trọng và thực hiện đúng quy chế đã ban hành. Có nơi sử dụng cơ sở, phương tiện, y dụng cụ, hoá chất xét nghiệm của bệnh viện để khám chữa bệnh ngoài giờ lấy tiền làm 3 lợi ích không đúng với chủ trương.

Các hình thức hoạt động trên đây đều không hợp lệ, đa số làm ăn phi pháp, mê hoặc lừa đảo người bệnh để làm tiền, vừa khám bệnh mà bán thuốc riêng lấy rất đắt có tính chất bóc lột người bệnh. Đã có những trường hợp tai biến nguy hiểm, thậm chí có trường hợp chết người. Những việc làm đó là không chính đáng, là đi ngược đường lối y tế xã hội chủ nghĩa, ảnh hưởng xấu đến phẩm giá cao đẹp của người thầy thuốc, đến uy tín của ngành. Trước tình hình đó, hiện nay Hội đồng Bộ trưởng đã có chủ trương không cho cán bộ y tế khám bệnh tư.

Để nhanh chóng chấm dứt tình trạng tiêu cực trong việc khám chữa bệnh tư Bộ Y tế yêu cầu Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố, đặc khu, các Sở Y tế, các đơn vị trực thuộc Bộ, triển khai thực hiện nghiêm túc chỉ thị sau đây:

1. Nghiêm cấm tất cả các phòng mạch tư, phòng khám chữa bệnh tư, phòng khám bệnh kê đơn tập thể ngoài giờ, phòng khám - chữa - trồng răng tư, phòng chẩn trị đông y tư, hộ sinh tư, tiêm tư v.v... hoạt động trái với quy định của Thông tư số 14-BYT/TT ngày 20-8-1980.

2. Nghiêm cấm tất cả cán bộ y tế đang làm việc tại các cơ quan y tế Nhà nước; những học sinh đại học y khoa, học sinh trung học, sơ học y tế, đã tốt nghiệp không chấp nhận sự phân công, không nhận công tác; những cán bộ y tế bỏ việc... tất cả đều không được hành nghề khám chữa bệnh tư bất cứ dưới hình thức nào.

Những cán bộ y tế (giáo sư, bác sĩ, nha sĩ, dược sĩ, lương y, cán bộ y tế trung học, sơ học) vẫn tiếp tục hành nghề tư (công khai hay lén lút) là vi phạm pháp luật. Những người vi phạm, tuỳ theo mức độ sẽ bị xử lý. Những người đó không được xét danh hiệu thi đua, không xét phong danh hiệu học vị, không tăng lương, không được học sau đại học, không được xét chọn đi học nước ngoài hoặc đi chuyên gia... Nếu từ nay còn tiếp tục chữa bệnh tư, bán thuốc, cơ quan cần phải có biện pháp giáo dục giúp đỡ để chấm dứt, nếu còn tái phạm phải thi hành kỷ luật nghiêm khắc.

3. Trường hợp nếu được đăng ký theo thông tư thì các thầy thuốc làm tư không được làm phẫu thuật về ngoại khoa, sản khoa, phụ khoa, tai mũi họng, mắt, hàm mặt; kể cả các chấn thương, các loại chọc dò, các thủ thuật nạo và cắt amyđan, nạo thai, lấy vòng tránh thai. Riêng về thẩm mỹ viện, Sở Y tế thành phố Hồ Chí Minh sẽ quy định được làm một số thủ thuật về sắc đẹp. Không được làm phẫu thuật.

4. Các đồng chí Giám đốc các Sở Y tế địa phương cần tiến hành kiểm tra tất cả các phòng mạch tư, phòng khám chữa bệnh tư, phòng chẩn trị đông y tư, phòng khám chữa - trồng răng tư, hộ sinh tư, tiêm tư, các chỗ xét nghiệm tư, X-quang tư... kể cả các phòng khám bệnh kê đơn tập thể làm ngoài giờ, nhằm:

4.1. Đình chỉ ngay các y tế tư nhân hoạt động trái phép những cán bộ y tế làm tư, làm ngoài giờ, trái với quy định ghi tại điểm 1, mục C, trong Thông tư số 14-BYT/TT phải đình chỉ hoạt động, và xử lý thích đáng theo quy định hiện hành đối với những trường hợp vi phạm pháp luật trong khi hành nghề:

4.2. Xét cấp lại đăng ký hành nghề:

- Trong giai đoạn hiện nay, Sở Y tế tạm thợi xét đăng ký hành nghề cho một số đối tượng đã có thời điểm đăng ký hành nghề - trước đây như quy định tại điểm 1, mục C, Thông tư số 14-BYT/TT ngày 20-8-1980 cho đến khi có lệnh mới.

- Những trường hợp khác trái với Thông tư số 14-BYT/TT và các quy định trên đây đều không được phép cấp đăng ký hành nghề.

Đối với cán bộ y tế đang làm tại các cơ sở khám chữa bệnh, chỉ được làm thêm giờ ở bệnh viện khi Giám đốc đơn vị yêu cầu, và do đơn vị tổ chức thì những cán bộ y tế được phân công khám chữa bệnh, được hưởng phụ cấp làm thêm giờ theo Quyết định của Hội đồng bộ trưởng số 150-HĐBT ngày 7-12-1981.

Để không ngừng tăng cường công tác bảo vệ sức khoẻ cho cán bộ và nhân dân, Bộ Y tế yêu cầu Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố, đặc khu giao trách nhiệm cho Sở Y tế có nhiệm vụ củng cố và mở rộng màng lưới khám bệnh, chữa bệnh, đỡ đẻ có nhiều bệnh nhân để tránh chờ đợi có thể khám bệnh, chữa bệnh ngoài giờ ở bệnh viện, do bệnh viện trả tiền, không thu tiền của người bệnh (có thể làm 2 ca, 2 kíp ở phòng khám và chữa bệnh chuyên khoa ngoại trú), tăng cường công tác điều trị ngoại trú, nâng cao chất lượng điều trị, đáp ứng được yêu cầu khám chữa bệnh cho nhân dân. Điều quan trọng là không ngừng chăm lo bồi dưỡng giáo dục cho cán bộ y tế có tinh thần trách nhiệm cao, có đạo đức tốt, có phong cách phục vụ người bệnh tận tuỵ, xứng đáng là người cán bộ y tế xã hội chủ nghĩa được dân tin, dân mến.

Nhận được Chỉ thị này, các Sở Y tế, các đơn vị trực thuộc Bộ, phối hợp với các ban, ngành của Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố, đặc khu nhanh chóng triển khai tổ chức thực hiện nghiêm túc, phổ biến cho toàn thể cán bộ công nhân viên trong ngành được biết.

Trong quá trình thực hiện có vấn đề gì khó khăn, báo cáo ngay về Bộ nghiên cứu giải quyết.